Posyłając dziecko do przedszkola nie traktuj tego w kategoriach smutnej konieczności. Zauważ pozytywne aspekty dokonującej się właśnie zmiany w życiu Twojego dziecka. Zdobyte w przedszkolu doświadczenia są jedyne w swoim rodzaju. Grupa przedszkolna daje możliwość poznania podstawowych zasad życia w społeczności. Zasady obowiązujące w kontaktach z ludźmi musi poznać każdy i przedszkole bardzo się w tym przydaje. Dziecko nauczy się nie tylko współpracy z rówieśnikami, nabierze odwagi i wiary we własne możliwości, ale zyska o wiele więcej. Przedszkole stanowi doskonałe przygotowanie do szkolnych obowiązków. Dziecko uczy się koncentracji, wypełniania poleceń, rozwija samodzielność.
Dlatego już od dzisiaj prowadź systematyczne i konsekwentne działania, które pomogą Twojemu dziecku, jak również i Tobie, w miarę szybko przystosować się do nowego środowiska:
„Jeżeli twierdzisz, że mi ufasz – ufaj mi całym sobą. Ufaj mi – naprawdę.
Potrzebuję Twojej wiary we mnie. Ona unosi moje skrzydła.
Ty, moja mądra, dorosła Mamo we mnie wierzysz;
Ty, dorosły, potężny Tato – ufasz, że dam radę,
więc ja – Wasz malutki syn, Wasza mała córeczka – PORADZĘ SOBIE.
Otoczony Twoimi ciepłymi zapewnieniami odnajdę w sobie siłę do tego, by sobie poradzić. Otulony Twoim wsparciem, Twoją pewnością i wiarą we mnie – będę latał…”
Katarzyna Wnęk – Joniec ‘Nie przydeptuj małych skrzydeł’
- Przygotujcie samych siebie
Pamiętajmy przede wszystkim o tym, że jesteśmy dla dziecka jako rodzice najważniejsi na świecie. To, jak my-dorośli podejdziemy do procesu adaptacji dziecka w przedszkolu, będzie miało ogromny wpływ na jego komfort psychiczny i poczucie bezpieczeństwa w tej nowej sytuacji. A im mniej stresu w nas, tym więcej radosnych przeżyć do zauważenia.
Jeśli chcecie, by Wasz Maluch awansował na przedszkolaka, powinniście przede wszystkim przygotować do tego… siebie samych! Rodzice powinni być przekonani, że takie rozwiązanie będzie najlepsze, zarówno dla nich, jak i dla dziecka. Decyzja powinna być podjęta raz, a później konsekwentnie realizowana. Dziecko nie może widzieć na Waszej twarzy wahania, nie powinniście też przy nim dyskutować, czy dane przedszkole jest dobre, czy złe. Wątpliwości, które zasiejecie w jego umyśle, obrócą się potem przeciwko Wam. Uwierzcie, nawet jeśli malec bawi się w swoim pokoju, i tak słyszy, o czym rozmawiają dorośli. Mama i tata chodzą do pracy, starsze dziecko do szkoły, a młodsze do przedszkola. Tej raz podjętej decyzji należy się konsekwentnie trzymać, tłumacząc dziecku, że takie jest po prostu życie.
- Przygotowanie dziecka do przedszkola w domu rodzinnym
Jedną z najważniejszych spraw w procesie adaptacji jest odpowiednie przygotowanie dziecka do przedszkola. Może się to dziać poprzez prowadzenie z maluchem rozmów o przedszkolu. Ważne jest, aby przygotowania rozłożyć w czasie i nie przekazywać wiadomości na ten temat zbyt natarczywie. Wyjaśnijcie dziecku, kto będzie je odprowadzał, kto odbierał (starajcie się dotrzymywać słowa), opowiedzcie, co tam będzie robiło, zapewnijcie, że pozna w przedszkolu kolegów, nauczy się ciekawych rzeczy. Należy pamiętać, że wszystko, co rodzice powiedzą na temat przedszkola, będzie miało wpływ na to, jak dziecko będzie się w nim czuło. Opinia rodziców wpłynie na obraz przedszkola w oczach dziecka, dlatego ważne jest, by na początek nie roztaczać wspaniałych wizji cudownych chwil, które nie zawsze będą pokrywały się z pierwszym doświadczeniem dziecka, lecz przedstawić przedszkole w pozytywny, pełen entuzjazmu, ale jednocześnie wyważony sposób. Absolutnie nie straszcie go, mówiąc: „W przedszkolu nauczą Cię grzeczności”, nie przypominajcie co chwila: „Jak zostaniesz przedszkolakiem, będziesz musiał…”. Podobne uwagi zniechęcają dziecko do przedszkola, wywołują niepotrzebny stres. Lepiej, by dziecko miało wrażenie, że „awansuje na przedszkolaka”, co oznacza: „Teraz jesteś już duży”. Stosujcie pochwały typu: „Założyłeś spodnie sam! Jak prawdziwy przedszkolak”. Pamiętajcie! Dobre nastawienie to połowa sukcesu. Wchodząc do nowego środowiska, dziecko ma prawo czuć niepokój, lęk, tęsknotę, które nie pozwalają w tych pierwszych trudnych dniach na nawiązywanie kontaktu i swobodną zabawę z nowymi kolegami. Zanim dziecko pójdzie do przedszkola, warto, by rodzice umożliwiali mu przebywanie w większej grupie dzieci pod opieką osób dorosłych innych niż rodzice – pozwoli to dziecku nabywać pozytywne doświadczenia i później lepiej się adaptować. Dobrze jest zachęcić rodziców do organizowania różnego typu spotkań, np. w gronie znajomych, zanim dziecko przekroczy progi przedszkola.
- Przygotowanie dziecka do czynności samoobsługowych i rozwijania samodzielności
Dla dobrej adaptacji ważne jest, na ile dziecko jest już samodzielne w wykonywaniu codziennych czynności. Rodzice powinni wiedzieć, że trzylatek powinien samodzielnie obsługiwać się w toalecie, a także zjeść, rozebrać się i założyć proste ubrania (pod opieką dorosłego). Dziecko samodzielne to również takie, które nie jest wożone w wózku podczas spacerów, tylko pokonuje krótki dystans idąc pieszo – tak jak rodzice, starsze rodzeństwo, babcia, dziadek. Ważnym aspektem w przygotowaniu dziecka do pobytu w przedszkolu jest zachęcanie do spożywania różnych posiłków, nie tylko ulubionych przez dzieci. Proszę wprowadzać do diety dziecięcej potrawy za którymi nie przepada i uczyć jak zdrowo jeść. Ważne jest również przygotowywanie potraw z warzyw nieprzecieranych lub lekko rozdrobnionych. Dziecko może też jeść już naturalne owoce, nie jest konieczne ich obieranie, przecieranie i skrobanie. Opanowanie umiejętności w tych sferach daje dziecku poczucie bezpieczeństwa. Samodzielność stymuluje rozwój intelektualny i zwiększa zaufanie do własnych sił. Gdy dziecko daje sobie radę w zakresie podstawowej samoobsługi, ma szansę być docenione przez nauczyciela, który dostrzeże jego wysiłki, pochwali je, a to sprzyjać będzie budowaniu pozytywnego kontaktu i więzi. Miłe doświadczenia w pierwszych dniach przedszkolnych skracają okres adaptacyjny. Rodzice – jeżeli tego nie zrobili – powinni zatem rozpocząć proces usamodzielniania dziecka, zanim jeszcze maluch zacznie regularnie chodzić do przedszkola.
- Jeśli znów siusia w majtki
Zdarza się, że w pierwszych tygodniach przedszkola dziecko się moczy. Przyczyny mogą być błahe: dziecko było pochłonięte zabawą, nie dało sobie rady z odpięciem spodni, nie poprosiło pani o pomoc. Bywa, że jest to objaw lęku i niepewności. Mokre majtki to sposób, by mama i pani poświęciły mu więcej uwagi. Naturalnie dziecko nie robi tego świadomie. Nie krzyczcie więc na dziecko i nie zawstydzajcie go. Okazujcie za to dużo czułości i troski. Na wypadek „wpadki” dajcie maluchowi zapasową bieliznę.
- Dostosowanie rodziny do rytmu dnia w przedszkolu
Następnym istotnym elementem jest stopniowa zmiana dotychczasowego rytmu i trybu życia malucha. Warto dostosować jego rytm dnia do tego, jaki panuje w przedszkolu, a także od czasu do czasu wspomnieć, co o tej porze robią dzieci w przedszkolu. W chwili pójścia do przedszkola zarówno rodzice, jak i dziecko stają przed koniecznością wstawania o określonej godzinie, ubrania się i zdążenia do przedszkola na czas. Zanim dziecko pójdzie do przedszkola, warto zadbać o to, by zaczęło wcześniej chodzić spać i wcześniej wstawać. W ten sposób poranki pozbawione będą elementu pośpiechu i irytacji z powodu ewentualnego spóźnienia do przedszkola i do pracy. Ponieważ zmiana ta wymaga czasu, warto mówić o takiej potrzebie rodzicom wcześniej, zanim dziecko zacznie uczęszczać do przedszkola.
- Pierwsze rozstania z dzieckiem – jak bez bólu pozostawić dziecko w przedszkolu
Gdy dziecko znajdzie się na liście dzieci przyjętych do przedszkola, rodzicom towarzyszy ogromna radość, ale tuż przed pójściem do przedszkola pojawia się wiele obaw, jak „moje dziecko” poradzi sobie w nowym środowisku, wśród nieznanych sobie osób i rówieśników.
Obecność dziecka w przedszkolu to rezultat racjonalnej decyzji podjętej przez rodziców. Powinni oni wiedzieć, że przeżywany przez nich stres związany z oddaniem pociechy do przedszkola jest doskonale wyczuwany przez dziecko, a reakcje ściśle powiązane z trudną sytuacją – chodzi głównie o płacz dziecka przy rozstaniu z rodzicem. Spokojni rodzice, pewni tego, co robią, są dla dziecka oparciem, natomiast lęki, łzy i obawy mamy czy taty obniżają wiarę dziecka we własne siły. Aby ograniczyć do niezbędnego minimum stres spowodowany przyjściem do przedszkola, rodzice, jako osoby najsilniej związane z dzieckiem, powinni stopniowo przygotować także siebie na to ważne wydarzenie, tak by zmiana środowiska następowała możliwie łagodnie i była rozłożona w czasie, dając dziecku możliwość stopniowego wrośnięcia w nową społeczność.
Już w czasie przystosowywania się do zmian związanych z pójściem do przedszkola warto poświęcić dziecku nieco więcej czasu niż zwykle poprzez wspólne wykonywanie codziennych czynności, które pozytywnie wpływają na wzajemne relacje. Warto także wykazać chęć pomocy w rozwiązaniu problemów dziecka, co pogłębia więź między nim a rodzicami. W pierwszych dniach pobytu w przedszkolu pożegnania mogą być trudne, dlatego już w drodze do placówki rodzice powinni postarać się o dobry nastrój. Warto, by przyszli do przedszkola nieco wcześniej, by dać dziecku i sobie czas na rozstanie, które powinno być spokojne, zdecydowane i nieprzeciągane w czasie. Nie można wprowadzać atmosfery pośpiechu i nerwowości Rodzice podczas pożegnania powinni poinformować swoje dziecko, kiedy będą z powrotem, i spokojnie wyjść. Dziecko pozostaje przecież pod dobrą opieką. Rodzice muszą wiedzieć, że w żadnym wypadku nie należy wychodzić ukradkiem – to może spowodować, że dziecko poczuje się oszukane i następnego dnia może już nie opuścić rodzica ani na krok, a cały wysiłek adaptacyjny pójdzie na marne. . Nie pytajcie: „Czy mogę już iść”?, „Już idę, dobrze?”, bo co zrobicie wówczas, kiedy dziecko zdecydowanie powie: „Nie!”? Czy zmienicie swoją decyzję, wywołując tylko mętlik w głowie malucha? Jeśli mimo upływu czasu; mama bardzo cierpi przy rozstaniu z dzieckiem, lepiej by przyprowadzał je tata. Czasem w rozstaniu pomaga ulubiona maskotka dziecka lub pozostawiony do popilnowania szalik mamy. . Pamiętajcie też, że najgorsze są poniedziałki. W kolejnych dniach dziecięcy protest się wycisza, by w następny poniedziałek pojawić się z nową siłą. Czekajcie cierpliwie, czas zmieni wszystko! Zaufajcie nam!
Podczas odbierania z przedszkola warto powiedzieć dziecku, że się o nim myślało, zapytać, czy się bawiło i w co, czy było na spacerze. Jednak, jeżeli dziecko nie chce opowiadać na pytania, to zaprzestać pytań- nic na siłę. Dobrze jest zainteresować się jego pracami, które będą przynoszone z sali lub będą wisieć na wystawie grupowej. Po odebraniu dziecka z przedszkola w drodze do domu, zastanowić się nad tym, jak wspólnie spędzić popołudnie, zaproponować dziecku wspólną zabawę, spacer.
- Bądźcie w bliskim kontakcie z nauczycielką
Rozmawiajcie z nauczycielką o dziecku, kiedy coś Was niepokoi lub z czegoś się cieszycie. Ona Wam powie, jak dziecko się sprawuje w ciągu dnia. Zdarza się, że w pierwszych dniach dziecko nie pozostawia na nauczycielce „suchej nitki” lub fantazjuje na temat przedszkola. Przyczyny? Rozczarowanie, że pani wzięła na kolano innego malca albo nie zareagowała zbyt szybko na prośbę dziecka. Postarajcie się uważnie wysłuchać swoją pociechę, bez komentarzy i pouczania. Rozmawiajcie o tym z nauczycielką, pomoże to Wam ustalić przyczynę antypatii i odpowiednio temu zaradzić.
- Nie poddawajcie się zbyt łatwo!
Jeśli dziecko mimo wszystko bardzo przeżywa rozstanie, jeśli nie chce chodzić do przedszkola, nie poddawajcie się, nie zostawiajcie go w domu tylko dlatego, że płacze, przyprowadźcie, mimo że nie chce. Nie przyprowadzajcie, by zaraz potem zabierać je do domu, bo na widok jego łez robi Wam się smutno. Jeśli takie sytuacje będą się powtarzać, ryzykujecie, że dziecko zawsze wykorzysta Waszą słabość ze szkodą dla siebie. Wielu rodziców mówi wtedy: „Może za miesiąc, może za rok…”. Na pewno dziecku trudno jest zaadaptować się do nowej sytuacji. Ale warto też zdać sobie sprawę, że tego typu próby czekają je w życiu jeszcze nie raz. Pójście do nowej szkoły, egzaminy, praca – wszystko to są sytuacje nowe, stresujące, z którymi trzeba sobie dawać radę. Należy się do nich przygotować już od najmłodszych lat – później
będzie łatwiej. Nasze rady należy czytać, przypominać je sobie i przede wszystkim stosować
– dopiero wtedy będą skuteczne.
Oczekiwania przedszkola wobec rodziców
Nasze przedszkole oczekuje, że rodzice będą:
- informowali nauczycieli o stanie zdrowia dziecka, zażywanych przez nie lekach, jego samopoczuciu (zażywanie konkretnych leków wpływa na spowolnienie procesów myślowych albo nadmierne rozdrażnienie); dzięki temu nauczyciele będą mogli pomóc dziecku przez dostosowanie jego aktywności do stanu zdrowia i potrzeb;
- współpracowali z nauczycielami w przypadku rozpoznania problemów rozwojowych dziecka, nie będą odmawiali konsultacji ze specjalistami w instytucjach zajmujących się udzielaniem pomocy psychologiczno-pedagogicznej;
- aktywnie się włączali w życie grupy w celu podnoszenia atrakcyjności oferty edukacyjnej skierowanej do dzieci;
- aktywnie się włączali w realizację przedsięwzięć i projektów o charakterze ogólnoprzedszkolnym;
- obowiązkowo uczestniczyli w uroczystościach organizowanych dla rodziców z udziałem ich dzieci;
- dochowywali obietnic składanych dzieciom;
Oczekujemy, że rodzice:
- nie będą narażali dzieci na dyskomfort i stres w związku z nieprzygotowaniem ich do zabaw i zajęć, na skutek niedostarczenia do przedszkola różnych akcesoriów, przyborów, ubrania na zmianę;
- nie będą przyprowadzali do przedszkola dzieci chorych.
Czy wiesz, Rodzicu, co Twój trzylatek już potrafi?
- Wie już wiele, rozumie, pamięta, lecz trudno mu skupić uwagę na dłużej, zwłaszcza na jednym temacie.
- Większość informacji przyjmuje bezkrytycznie i dosłownie, a fantazje, bajki nie mają wyraźnie zarysowanych granic.
- Posiada dużą potrzebę poznawania otaczającego świata, dlatego łatwo obudzić w nim zainteresowanie przedszkolem.
- Jego wiedza jest jeszcze skromna, dlatego uzupełnia ją swoją fantazją i skojarzeniami.
- Dopiero zaczyna przyswajać pojęcia czasu, przestrzeni i podstawowe pojęcia matematyczne.
- Chętnie powtarza, co usłyszał, lub snuje swoje opowieści, ponieważ intensywnie rozwija się jego mowa.
- Lubi książeczki edukacyjne, które wzbogacają jego język, wiedzę i wrażliwość.
- Jego zachowaniem rządzą emocje i impulsy.
- Początek edukacji przedszkolnej może być silnym przeżyciem, dlatego trzylatek może zacząć budzić się w nocy, może być bardziej rozdrażniony i płaczliwy.
- Przedszkole ma prawo budzić emocje, takie jak lęk, sprzeciw oraz płacz na starcie.
- Warto pytać nauczyciela o samopoczucie dziecka w przedszkolu oraz o to, co pomaga mu się odprężać, a co budzi napięcie.
- Trzylatek wyraża już chęć kontaktów z innymi rówieśnikami, jednak na razie bawi się obok innych dzieci. Wspólne, krótkie zabawy kończą się często konfliktem.
- Trudne relacje z innymi dziećmi są istotne w rozwoju trzylatka, uczą norm grupowych, kompromisu oraz dbania o swoje prawa.
- Trzylatek jest bardzo ufny, co może łączyć się z zagrożeniem.
- Potrzebuje czasu i aktywnej pomocy ze strony dorosłych, by oswoić się z towarzystwem i opiekunem w przedszkolu.
- Zabawa to podstawowa aktywność trzylatka.
- Odpowiednie dla trzylatka są proste zabawki manualne, tematyczne i rozwijające myślenie – ważne, by były bezpieczne.
- Trzylatek do zabawy może wykorzystać zwykłe przedmioty codziennego użytku czy dary natury, które pobudzają wyobraźnię i wrażliwość.
- Najatrakcyjniejsze są zabawki, którymi bawią się inne dzieci, co często jest źródłem konfliktów, ale i okazją do nauki ich pokojowego rozwiązywania.
- Trzylatek ma swój własny, typowy dla siebie poziom energii i zapotrzebowania na ruch, który zmienia się z wiekiem.
- Swobodnie wykonuje już takie ćwiczenia jak: skakanie na jednej nodze, chodzenie na czworakach, wspinanie się, bieganie, wieszanie się na rękach.
- U trzylatka wzrasta koordynacja wzrokowo-ruchowa, a ręce dziecka stają się coraz bardziej sprawne.
Pomocnicze bajki edukacyjne – linki
https://www.youtube.com/watch?v=B9KoVvRNadA&ab_channel=BajkidladzieciTV
https://www.youtube.com/watch?v=as477Av0qmU&ab_channel=Kamlotki
https://www.youtube.com/watch?v=uXIiwZd8Gfk&ab_channel=BajkidladzieciTV
https://www.youtube.com/watch?v=YrT5XAcsRss&ab_channel=Kamlotki
M. S-Tyma